İçeriğe atla

Leylâ Vü Mecnûn 401-500

Boyut

Müşkil işe düşmişem meded kıl

Mey hırziyle belâmı red kıl


Hall eyleye gör bu müşkilâtı

Kemm etme kulundan iltifâtı


Bir gün ki mey-i Süheyl-te’sîr

Vermişdi mizâc-ı pâke tağyîr


Hem-reng-i bahâr olup hazânum

Dönmişdi akîke za‘ferânum


Cem‘ idi yanumda ittifâkî

Sâz ü meze vü şarâb ü sâkî


Peyveste lebâleb ü peyâpey

Nûş eyler idüm kadeh kadeh mey


Zevk üzre mey artururdı zevküm

Şevk üzre ziyâd olurdı şevküm


Ol bezm idi âfiyet bahârı

Men bülbül-i zâr ü bî-karârı


Bir hadde erişdi neş’e-i câm

Kim kalmadı ehl-i bezme ârâm


Esrâr-ı dil oldı âşikârâ

Mesdûd oluben der-i müdârâ


Olmışdı refîk u hem-zebânum

Ayîne-i tûti-i revânum


Bir niçe zarîf-i hıtta-i Rûm

Rûmî ki dedük kaziyye ma‘lûm


Ya‘nî ki kamu dekâyık ehli

Her mes’elede hakâyık ehli


Hem ilm feninde nükte-dânlar

Hem söz revişinde dür-feşânlar


Kim eyler idi dekâyık-i râz

Şeyhîden ü Ahmedîden âğâz


Kim söyler idi öğüp kelâmı

Evsâf-ı Halîlî vü Nizâmî


Bilmişler idi ki hüsn-i güftâr

Kadrüm kaderince mende hem var


Çün var idi mestlikde lâfum

Kim anlana sıdkum ü hilâfum


Men hasteni etdiler nişâne

Bir reng ile tîr-i imtihâna


Lutf ile dediler ey sühan-senc

Fâş eyle cihâna bir nihân genc


Leylî Mecnûn Acemde çohdur

Etrâkde ol fesâne yohdur


Takrîre getür bu dâstânı

Kıl tâze bu eski bûstânı


Bildüm bu kaziyye imtihândur

Zîrâ ki bu bir belâ-yı cândur


Sevdâsı dırâz ü bahrı kûtâh

Mazmûnı figân ü nâle vü âh


Bir bezm-i musîbet ü belâdur

Kim evveli gam sonı fenâdur


Ne bâdesine neşâtdan reng

Ne nağmesine ferahdan âheng


İdrâke verür hayâli âzâr

Efkârı eder melâli efgâr


Olsaydı teveccühi münâsib

Tevcîhine çoh olurdı râğıb


Olsaydı tasarrufında râhat

Çoh kâmil ana kılurdı rağbet


Bi’llâh ki ne hoş demiş Nizâmî

Bu bâbda hatm edüp kelâmı


Esbâb-ı sühan neşât u nâzest

Z’in her dü sühan behâne-sâzest


Meydân-ı sühan ferâh bâyed

Tâ tab‘ süvariî nümâyed


Der-germî-i rîk u sahtî-i kûh

Tâ çend sühan reved be-enbûh


Bir iş ki kılur şikâyet üstâd

Şâgirde olur rücûı bî-dâd


Gerçi bilürem bu bir sitemdür

Teklîfi munun gam üzre gamdur


Ammâ niçe etmek olur ikrâh

Bir vâkıadur ki düşdi nâgâh


Yeğdür yine özrden şürûum

Bu işde tevekküle rücûum


Ey tâb‘-ı latîf ü akl-ı vâlâ

İdrâk-i bülend ü nutk-ı gûyâ


Düşdi seferüm diyâr-ı derde

Kimdür mana yâr bu seferde


Her kimde ki vardur istitâat

Derd ü gam ü mihnete kanâat


Oldur bu müsâferetde yârum

Zevk ehline yohdur i‘tibârum


Merkeb gerek olsa azm-i râha

Besdür bize hâme vü siyâhe


V’er tûşe-i râh olursa matlûb

Mazmûn-ı hoş u ibâret-i hûb


Azm eyleyelüm teallül etmen

Menzil keselüm tegâfül etmen


Ey baht vefâsuz olma sen hem

Hem-râhlığ et bizümle bir dem


Bu saâdetlü Beg hazretlerinün medhidür


Ey hâme-i ser-keş ü sebük-hîz

Vakt oldı ki olasen güher-rîz


Men âcizem ü bu emr müşkil

İmdâd demidür olma gâfil


Âsâr-ı mürüvvet eyle izhâr

Tez depren eğer mürüvvetün var


Sen kıl hüneri men eyleyem ad

Sen çek elemi men olayum şâd


Çün nahl-i hadîka-i hünersen

Miftâh-ı hizâne-i gühersen


Cehd eyle çıhar cevâhir-i pâk

Fikr etme ki yohdur ehl-i idrâk


Deme ki bulup kesâdı bâzâr

Bulmaz bu metâımuz hırîdâr


Yetmez mi sana emîr-i kâmil

Serdâr-ı zemâne Veys-i âdil


Ol bahr-i atâ vü kân-ı eltâf

Kim şânına geldi adl ü insâf


Serdâr-ı muazzam ü mükerrem

Cânâne-i mülk ü cân-ı âlem


Zâtında anun hemîşe mevcûd

Adl ü edeb ü şecâat ü cûd


Adlinden eğer terâne-i çeng

Fâş eylese bezmde bir âheng


Yel şem‘e dahî taarruz etmez

Pervâneye şem‘ zulmi yetmez


Hüsn-i edeb ile eyle mu‘tâd

Kim nûrı yanında kılsalar yâd


Ol söz dilemez ki ola tekrâr

Tâ yetmeye sâyesine âzâr


Üslûb-ı şecâat içre mâhir

Hurşîd-sıfat cihânda zâhir


Hem hâs anı söylemekde hem âm

Hem Rûm dolu adı ile hem Şâm


Ger cûdına kimse olsa tâlib

Mümkin ola kahrı lutfa gâlib


Ya‘ni mana öğredüp sahâvet

Bir hâceti istemek ne hâcet


Olmış ana hâne-i emâret

Bu dört binâ ile imâret


Ey dûst-nevâz ü düşmen-endâz

Şâhin-reviş ü bülend-pervâz


Düzdüm sana turfe âşiyâne

Ya‘ni ebedî neşât-hâne


Ma‘mûr edübem binâ-yi âlî

Cennet sıfatı İrem misâli


Tâ rûz-i ebed munı makâm et

Bî-dağdağa işret-i müdâm et


Bi’llâh ki değül yaman eser bu

Ger ad ise müddeâ yeter bu


Men kim sana olmışam senâ-hân

Sultan Veyis’e niçük ki Selmân


Budur garazum ki câvidânî

Adun duta arsa-i cihânı


Tâ bâkî ola bu sebz gülşen

Hem men olam ehl-i zikr hem sen


Bu tuğrâ-yı misâl-i mahabbetdür ve Dîbâce-i dîvân-ı mihnetdür


Dihkân-ı hadîka-i hikâyet

Sarrâf-ı cevâhir-i rivâyet


Ma‘nî çemenine gül tikende

Söz riştesine güher çekende


Kılmış bu revişde nükte-dânlığ

Gül-rîzliğ ü güher-feşânlığ


Kim hayl-i Arabda bir cevân-merd

Cem‘iyyet-i izz ü câh ile ferd


Müstecmi‘-i cümle-i fezâil

Bulmışdı riyâset-i kabâil


Emrine Arab mutî‘ ü münkâd

Geh Basra makâmı gâh Bağdâd


Bir buk‘ada olmayup karârı

Gezmekde geçerdi rüzgârı


Her lahza ururdı ol yegâne

Ser-çeşmelere siyâh hâne


Seyr eyler idi sürüp tena‘‘um

Gözler üzere misâl-i merdüm


Evzâ‘-ı hıyâm-ı müşg-fâmı

Halka şeb-i Kadr tek girâmî


Her menzile kim güzâr ederdi

Sahrânı benefşe-zâr ederdi


Gül-zârlar içre lâle çağı

Benzerdi evine lâle dâğı


Emvâli cemî‘-i cinsden çoh

Ammâ bu cihânda vârisi yoh


Ger kılsa anı telef havâdis

Yoh bir halefi ki ola vâris


Ferzendsüz âdemî telefdür

Bâkî eden âdemi halefdür


Nesl ile olur bekâ-yı insân

Nazm-ı beşer ü nizâm-ı devrân


Cân cevherine bedeldür evlâd

Evlâd koyan koyar hemîn âd


Hoş ol ki halefden ola hoş-dil

Dünyâda bir oğlı ola kâbil


Pîrâyesi ola dest-gâha

Sermâyesi ola izz ü câha


Ah er ola bir sefîh ü ser-keş

Etvârı kerîh ü hulkı nâ-hoş


Teşnî‘ ohına olup nişâne

Bîzâr ola andan ata ane


El kıssa ol efdal-i kabâil

Ol pîr-i hamîdetü’l-hasâil


Ferzende olup hemîşe tâlib

Tahsîl-i bekâ-yı nesle râgıb


Çoh mâh-likâ sanemler aldı

Çoh turfe zemîne tohm saldı


Çoh nezrler etdi her mezâra

Çoh kıldı niyâz Kirdgâra


Te’sîr kılup figân ü âhı

Avn etdi inâyet-i İlâhî


Bir gece açıldı bâb-ı rahmet

Buldı eser-i duâ icâbet