İçeriğe atla

Leylâ Vü Mecnûn 2801-2900

Boyut

Âvâzı idi besî mülâyim

Üslûbı dürüst usûli kâim


Tahrîr ile her çekende âvâz

Kuşlara dutardı râh-ı pervâz


Gâhî gazel ü gehî kasîde

İnşâ kılup ol sitem-resîde


Sûz ile ohurdı gâh ü bî-gâh

Bir niçe azîz anunla hem-râh


Yazarlar idi tamâm şi‘rin

Ohurlar idi müdâm şi‘rin


Âlemlere ol garîb ü mehcûr

Ekser bu sebebden oldı meşhûr


Âvâzı vü zihni vü cemâli

Kılmışdı mukayyed ehl-i hâli


Kim olsa bu üç kemâle kâbil

Demek olur ana zât-ı kâmil


Peyveste kılup kemâlin izhâr

Bu beytleri kılurdı tekrâr


Bu gazel Mecnûn dilindendür


Biz cihân ma‘mûresin ma‘nîde vîrân bilmişüz

Âfiyet gencin bu vîrân içre pinhân bilmişüz


Ger özin dânâ bilür taklîd ile sûret-perest

Âlem-i tahkîkde biz anı nâ-dân bilmüşüz


Bî-haberler şerbet-i râhat bilürler bâdeni

Biz hakîm-i vaktüz anı tökmişüz kan bilmişüz


Bilmüşüz kim mülk-i âlem kimseye kılmaz vefâ

Ol zamandan kim anı mülk-i Süleyman bilmişüz


Ayru bilmişsen Fuzûlî mescidi meyhâneden

Sehv imiş ol kim seni biz ehl-i irfân bilmişüz


Bu Leylînün bahâr-ı ömrine hazân erdüğidür ve Gül-bün-i hayâtına sarsar-ı noksân yetdüğidür


Sâkî göze geldi neş’e-i mey

Bir niçe kadeh yürüt peyâpey


Azm-i tarab etdük ihtimâm et

Zevkin tarab ehlinün tamâm et


Bezm ehline câm-ı lâle-gûn dut

Ammâ mana cümleden füzûn dut


Zîrâ ki henûz nîm-mestem

Gam silsilesine pây-bestem


Hoşdur tarab ehlinün bu bezmi

Dağılmağa olmasaydı azmi


Hoşdur ferah ehlinün bisâtı

Olsaydı sebât-ı inbisâtı


Târîh-nüvîs-i hâl-i eyyâm

Bu kıssaya beyle verdi itmâm


Kim vasldan olmayup tesellî

Mecnûndan olanda dûr Leylî


Kesmişdi teallukın cihândan

Kat‘-ı nazar eylemişdi cândan


Bir fasl ki dest-i gâret-i dey

Gül-zâr bisâtın eyledi tayy


Mâtem-kede oldı arsa-i bâğ

Mâtemde sürûd nâle-i zâğ


Leylâ kimi oldı lâle mestûr

Mecnûn kimi şâh-ı ergavân ‘ûr


Renc-i yerekandan oldı eşcâr

Lerzân ü zaîf ü zerd-ruhsâr


Söndi gül ü lâlenün çerâğı

Sarsar yeli zulmet etdi bâğı


Gül bîm-i taarruz-ı havâdan

Lâle sitem-i dem-i sabâdan


Rahtını yaşurdı bağlarda

La‘lini itürdi dağlarda


Bir mâr misâli oldı her nehr

Her nehrde su mesâbe-i zehr


Yel âb-ı hayâtı âteş oldı

Âteş yel içinde dil-keş oldı


Gökden yere yetdüğinde bârân

Her katra olup misâl-i peykân


Gûyâ ki yetürdi bâğa bî-dâd

Kim şu‘bede-i taharrük-i bâd


Bir sihr ile âbı âhen etdi

Andan ten-i bâğa cevşen etdi


Bir gün bu havâda Leylî-i zâr

Gam def‘ine etdi meyl-i gül-zâr


Gördi gül ü lâleden eser yoh

Envâ‘-ı şecerde berg ü ber yoh


Sahn-ı çemenün safâsı getmiş

Noksân-ı safâ kemâle yetmiş


Ne sebze teninde tâb kalmış

Ne berg yüzinde âb kalmış


Mâtemkede gördi bûstânı

Rikkat odına dutuşdı cânı


Sûz-ı ciğer ile yana yana

Şerh etdi gamını bûstâna


K’ey bâğ nedür bu âh-ı serdün

Men hasteye zâhir eyle derdün


Men dahi senün kimi nizârem

Bir gülden ırağ zerd ü zârem


Ne devlet-i kurbine kabûlüm

Ne ravza-i kûyşına vusûlüm


Sen gerçi hazânasen giriftâr

Elbette bahâra yetmeğün var


Ümmîd-i visâl mende yohdur

Senden gam ü gussa mende çohdur


Arturdı gam ağladukça derdin

Giryân göğe dutdı rûy-ı zerdin


Bu Leylînün anasına vasiyyet etdüğidür ve Dûst yâdiyle dünyâdan getdüğidür


Ma‘bûdına arza kıldı râzın

Bildürdi gönüldeki niyâzın


K’ey hâkim-i arsa-i kıyâmet

Sultân-ı serîr-i istidâmet


Nevmîdliğ âteşine yandum

Bi’llâh bu vücûddan usandum


Çün dûst yanında nâ-kabûlem

Bi’llâh bu hayatdan melûlem


Men şem‘-i şeb-i firâk-ı yârem

Sûzân ü siyâh-rûzgârem


Yandurdı meni cefâ-yı âlem

Dinlemezem ölmeyince bir dem


Derdüm ki vücûdum olsa bâkî

Şâyed düşe vasl ittifâkı


Pertev bırahanda âftâbum

Bildüm ki vücûd imiş hicâbum


Yâ Rab meni et fenâya mülhak

Kim râh-ı fenâ imiş reh-i Hak


Pâk idi duası etdi te’sîr

Fi’l-hâl mizâcı buldı tağyîr


Te’sîr-i havâ-yı nâ-münâsib

Terkîbine za‘f kıldı gâlip


Geldükçe ziyâde oldı derdi

Teb-lerze ferâgatin giderdi


Mahv oldı teb içre ol perî-veş

Bir şem‘ kimi ki göre âteş


Eksildi arakda hüsni tâbı

Bir gül kimi kim geder gül-âbı


Za‘f-ı teni ol makâma yetdi

Kim bister içinde cismi itdi


Bisterde taleb kılan nişânın

Görmezdi vücûd-ı nâ-tüvânın


Ref‘ oldı nişâne-i selâmet

Mevtine görindi min alâmet


Azm eyledi olmağa müsâfir

Rihlet eseri çü oldı zâhir


Ref‘ etdi hicâb-ı ihtirâzın

Fâş etdi anaya gizlü râzın


K’ey derd-i dilüm devâsı ane

Şem‘-i emelüm ziyâsı ane


Gam gizlemek ile câna yetdüm

Tâ mümkin idi tahammül etdüm


Hâlâ ki mukarrer oldı getmek

Farz oldı bu sırrı zâhir etmek


Olsun sana ey zaîfe rûşen

Kim tîğ-i hevâ helâkiyem men


Cismümde yoh özge derd tâbı

İllâ gam-ı aşk ıztırâbı


Men âşık-ı zâr ü bî-nevâyem

Bir mâh-likâya mübtelâyem


Sevdâsı ile yoh oldı varum

Geçdi hevesiyle rûzgârum


Çoh ârzû eyledüm cemâlin

Bir gün görebilmedüm visâlin


Hâlâ gederek gönülde sûzı

Elden ne gelür bu idi rûzî


Ancak değülem men-i perişân

Ol yâr gamında zâr ü giryân


Ol hem men-i zâra mübtelâdur

Ser-geşte-i vâdî-i belâdur


Mendendür anun cünûnı efzûn

Kays iken olupdur adı Mecnûn


Dâim geçürür gamumda eyyâm

Bir gün ana hâsıl olmayup kâm


Rüsvâ-yı zemâne oldı menden

Âfâka fesâne oldı menden


Bîhûde değül figân ü âhı

Yahmaz mı meni anun günâhı


Men kim gederem bu hâk-dândan

Derdüm bu ki şerm-sârem andan


Ey mûnis-i rûzgârum ane

Gam-hârum ü gam-güsârum ane


Men dâr-ı bekâya azm edende

Dünyâya vedâ edüp gedende


Mensüz çeküp âhlar figânlar

Sahrâlara düşdüğün zamanlar


Düşse yolun ol olan diyâra

Arz-ı gamum eyle ol figâra


Zinhâr ana olanda vâsıl

Hoş kimsedür andan olma gafil


Düş ayağına rızâsın iste

Men mücrim içün duâsın iste


Arz eyle ki ey vefâlu dildâr

Cân verdi yolunda Leylî-i zâr


Aşkunda yerine yetdi lâfı

Da‘vâsınun olmadı hilâfı


Söyle men-i zâr ü mübtelâdan

K’ey aşkda lâf eden belâdan


Halvet-geh-i ünse mahrem oldum

Âzâde vü şâd ü hurrem oldum


Sen hem gelegör teallül etme

Men muntazırem tegâfül etme


Ger sâdık isen bu yolda sen hem

Sabr eyleme eyle terk-i âlem


Gel kâm-ı dil ile olalum yâr

Bir yerde ki yohdur anda ağyâr


Dâim olalum bir evde hem-râz

Kim çıhmaya daşra andan âvâz


Hoş menzil-i emne bulmışem râh

Bî-ta‘ne-i dûst ü cevr-i bed-hâh


Menden seni eylemek haber-dâr

Bismillâh eğer irâdetün var


Çün kıldı vasiyyetini âhir

Azm-i sefer etdi ol müsâfir


Yâd eyledi yâr-ı mihr-bânın

Vasl ârzûsiyle verdi cânın