Hakkâri Kıris
Kıris Hakkâri tarihi boyunca özellikle mevlit, düğün ve taziye gibi olaylar ile ağırlanan kıymetli misafirler için hazırlanan, Kris, Kriys, Kiris, Qıris gibi farklı telaffuzlarla dile getirilen yemektir. Bu yemek Hakkâri ili ve ilçeleri ile özdeşleşmiştir. Hakkâri’de geçmiş yıllarda geçim kaynağının tarım ve hayvancılık olması nedeni ile ana besin kaynağı et, bulgur ve Şemdinli - Çukurca bölgesinde yetişen pirinçtir. Halkın büyük çoğunluğuo dönemde yaz aylarında yaylada yaşadığından, düğünler çoğunlukla sonbahar, kış aylarında gerçekleştirilmekteydi. Yol olmadığından katır sırtlarında getirilen, Hakkâri ilinin farklı yerlerinde yetişen pirinç, üzüm, ceviz gibi kuru malzemelerin et ile pişirilmesiyle yemeğin bereketlenmesi, yöreye has damak tadını oluşturması, kalabalık aile ve misafirlere etin yetmesini sağlamak için gereken ihtiyaçtan ortaya çıkmıştır. Diğer bir söylenceye göre ise Hakkâri’de geçmiş dönemlerde yaşanan büyük bir kıtlık döneminde, Kıris yemeği, insanların ellerinde kalan malzemeyi bir araya getirerek pişirmesiyle oluşmuştur. Kıris geçen zaman içerisinde halk arasında kabul görmüş 150 – 200 yıldır Hakkâri mutfağında kendine yer edinmiştir. Yemeğin en önemli özelliği kuru soğan, salça ve et ile hazırlanan geleneksel yemeğin içinde tatlı ve farklı lezzet patlamalarına sebep olan kuru üzüm ve cevizin bulunmasıdır.
Kaynak
- Türk Patent coğrafi işaret kaydı (dosya no: C2017/131)
- Tescil metni (PDF)